Είστε εδώ

Ανάλυση: Τραμπ ή Μπάιντεν; Ποιος είναι μια ανάσα από τη νίκη;

Γράφει ο Χρήστος Ακρατόπουλος (*)

Μία ερώτηση: Ποιος είναι πιο πιθανό να πάει να παρακολουθήσει ένα ντέρμπι Παναθηναϊκός - Ολυμπιακός (από τα παλιά καλά ντέρμπι...) στην Λεωφόρο; Κάποιος που λατρεύει τον Παναθηναϊκό ή κάποιος που μισεί τον Ολυμπιακό;

Όποιος απαντήσει σωστά σε αυτό απαντάει σωστά και για το ποιος θα είναι νικητής στις Αμερικάνικες Εκλογές.

Μετά το Debate και την ασθένειά του Τράμπ από τον κορωνοιό η διαφορά μεταξύ των 2 υποψηφίων μεγάλωσε αρκετά. Είδαμε πολλές δημοσκοπήσεις με διαφορές πάνω από 10% υπέρ του Μπάιντεν.

Ταυτόχρονα δεν είδαμε το approval του Προέδρου να ξεπερνά το 44% όταν κανείς Πρόεδρος δεν επανεκλέχθηκε με λιγότερο από 48%. Την ίδια ώρα η δημοφιλία του είναι στο -12% ενώ του Μπάιντεν έχει ανέβει στο +6%.

trump-biden-0503.jpg

Πολύ σημαντικό είναι ότι στις δημοσκοπήσεις υπάρχουν 3 κοινά νούμερα. Το ποσοστό του Τραμπ γύρω στο 42%, το ποσοστό του approval του στο 43% και το ποσοστό των Ρεπουμπλικάνων στην γενική ψήφο στο 43%. Αυτά τα νούμερα δείχνουν ότι η δεξαμενή των ψηφοφόρων του δεν ξεπερνά εύκολα το 44% αυτή την στιγμή.

Και για πρώτη φορά καταγράφεται στα γκάλοπ πριν τις εκλογές διαφορά 6% μεταξύ Δημοκρατικών και Ρεπουμπλικάνων εδώ και τουλάχιστον 30 χρόνια. Η οποία δεν είναι φετινό δημοκοπικό εύρημα. Είναι συνέχεια του αποτελέσματος των ενδιάμεσων εκλογών του 2018 (52%-44% δηλ. +8% υπέρ των Δημοκρατικών).

Επίσης πάρα πολύ σημαντικό είναι ότι η μεγάλη διαφορά του Μπάιντεν καταγράφεται αναλογικά σε όλη την Αμερική τόσο σε Προεδρικό επίπεδο όσο όμως και σε επίπεδο Γερουσιαστών και Αντιπροσώπων στην Βουλή σε όλες τις δημοσκοπήσεις.

Δεν είναι ότι π.χ. κερδίζει την Καλιφόρνια με +35% από +30% το 2016. Είναι ότι βλέπουμε μεγάλη αύξηση των ποσοστών του και στις Ρεπουμπλικανικές Πολιτείες.

Γι’ αυτό και έχει καταφέρει να κάνει αμφισβητούμενες Πολιτείες όπως η Τζώρτζια η Β. Καρολίνα, η Μοντάνα, το Κάνσας το Τέξας το Μιζούρι η Αλάσκα, η Ιντιάνα.

Σε όλες αυτές η διαφορά ξεκίναγε από 10-15% υπέρ των Ρεπουμπλικάνων και τώρα είναι σε όλες κάτω από 7% ενώ οι Ρεπουμπλικάνοι Γερουσιαστές σε αυτές κινδυνεύουν πάρα πολύ να χάσουν την έδρα.

Φαίνεται λοιπόν ότι το απόθεμά του Τραμπ σε ψηφοφόρους είναι πολύ μικρό.

pnakas_1_0.jpg

Καταρχήν υπολογίζεται ότι το 20% όσων ψήφισαν το 2016 έχουν ήδη ψηφίσει φέτος. Και εκεί όπου υπάρχουν registered voters ανά κόμμα οι Δημοκρατικοί ψηφοφόροι είναι 2 προς 1 σε σχέση με τους Ρεπουμπλικάνους όπως ακριβώς προβλέπουν τα Γκάλοπ και κυρίως όπως εύχονται οι Δημοκρατικοί να συμβεί.

Εδώ υπάρχει έντονη κριτική στον Τραμπ γιατί δαιμονοποίησε (για δικούς του λόγους) την ψήφο μέσω ταχυδρομείου και έτσι το 65% των Ρεπουμπλικάνων δηλώνουν ότι θα ψηφίσουν την ημέρα των εκλογών ενώ το 65% των Δημοκρατικών νωρίτερα. Έτσι οι Ρεπουμπλικάνοι έχουν μόνο μία ευκαιρία, μόνο μία ημέρα για να φέρουν τον κόσμο τους να ψηφίσει.

Κατά δεύτερον η συσπείρωση των Δημοκρατικών φτάνει στο 94%. Γενικά το 92% όσων δηλώνουν πρόθεση ψήφου σε κάποιον υποψήφιο λένε ότι δεν υπάρχει περίπτωση να αλλάξουν άποψη και στους Δημοκρατικούς που ο φανατισμός τους είναι πολύ μεγαλύτερος κατά του Τραμπ από ότι ήταν το 2016 το ποσοστό αυτό είναι στο 94%.

Κατά τρίτον φαίνεται να ανεβαίνει η συσπείρωση – και η διαφορά – μεταξύ των Μαύρων και Λατίνων ψηφοφόρων μετά το Debate υπέρ του Μπάιντεν. Η μη καθαρή καταδίκη του ρατσισμού από πλευράς Τραμπ με ένα απλό «Yes” φαίνεται να του στοιχίζει. Και το πιο σημαντικό. Οι αναποφάσιστοι δεν ξεπερνούν το 4% - 5%.

trump-vs-biden-0354.png

Η διαφορά στις δημοσκοπήσεις φέτος με το 2016 είναι μία και είναι πολύ μεγάλη που δείχνει πόσο η στρατηγική του φανατισμού έχει εδραιωθεί.

Σαν σήμερα 16 ημέρες πριν τις εκλογές το 2016 δηλ. στις 23/10/2016 ο μέσος όρος των γκάλοπ έδινε διαφορά 5,6% υπέρ της Κλίντον (45% - 39,4%) ΟΜΩΣ με 15% αναποφάσιστους και μικρά κόμματα. Τελικά από αυτό το 15% τα μικρά κόμματα πήραν 5% ο Τράμπ 7% και η Κλίντον 3% (Τελικό 48,2% - 46,1%).

Φέτος ο μέσος όρος των γκάλοπ δίνει διαφορά 8,4% υπέρ του Μπάιντεν (51,4% - 43%) με μόλις 5,6% στα μικρά κόμματα ή τους αναποφάσιστους. Τεράστια διαφορά με το 2016. Μόνο εάν αλλάξουν άποψη οι ψηφοφόροι του Μπάιντεν αλλάζει το σκηνικό που έχει διαμορφωθεί.

Άρα; Game Over;

Σήμερα φαίνεται ότι η μόνη αβέβαιη – αλλά σημαντικότατη - παράμετρος αυτών των εκλογών είναι η συμμετοχή. Λόγω κορωνοιού σχεδόν σε όλες τις Πολιτείες οι ψηφοφόροι μπορούν να ψηφίσουν με ταχυδρομείο χωρίς καμία δικαιολογία. Αυτό θεωρητικά αυξάνει την συμμετοχή γιατί οι ουρές την ημέρα των εκλογών είναι τεράστιες ενώ η ταχυδρομική ψήφος είναι πολύ εύκολη.

Πολλοί λοιπόν εκτιμούν ότι φέτος μπορεί να ψηφίσουν ακόμα και 30 εκατομμύρια ψηφοφόροι παραπάνω από ότι το 2016 επειδή τους είναι πολύ πιο εύκολο. Σύμφωνα με τα γκάλοπ θα έχουμε συμμετοχή τουλάχιστον 65% από 60% το 2016. Αυτό σημαίνει 152 εκατ. ψηφοφόροι σε σχέση με 137 εκατ. Το 2016. Δηλαδή +15 εκατ. ψήφοι.

Αυτή είναι η μόνη αλλά και πάρα πολύ σημαντική αβεβαιότητα αυτών των εκλογών. Τα γκάλοπ το 2016 προέβλεψαν σχετικά σωστά την διαφορά της Κλίντον στην λαϊκή ψήφο (+2,1%).

Αυτό που δεν είχαν εκτιμήσει σωστά ήταν η αύξηση της συμμετοχής των λευκών χωρίς πτυχίο Αμερικανών οι οποίοι έδωσαν λόγω δημογραφικής κατανομής τους την νίκη στον Τραμπ στις Πολιτείες Πενσυλβάνια Ουισκόνσιν Μίσιγκαν.

Το +37% διαφορά σε αυτή την κατηγορία κοινού (που αποτέλεσε το 40% όλων των ψήφων) και η αύξηση της συμμετοχής τους κατά περίπου 4% ήταν καταλυτική.

pinakas_2_0.jpg

Προσωπικά όταν το 2016 έγραφα ότι ο Τραμπ έχει πολλές πιθανότητες να κερδίσει τις εκλογές – μόνος ίσως τότε στην Ελλάδα – είχα αξιολογήσει ακριβώς αυτή την παράμετρο που ελάχιστοι στην Αμερική (προφανώς δεν το είχα ανακαλύψει εγώ!!!) συζητούσαν τότε.

Σήμερα όπως έχουμε δει ο Μπάιντεν κυρίως λόγω της ιστορίας του, και λόγω των δεσμών του με τα Σωματεία των blue collar λευκών εργαζόμενων έχει μειώσει αυτή την διαφορά στο 25% το πολύ.

Βέβαια το επιτελείο του Τραμπ υπολογίζει ότι υπάρχουν 23 εκατομμύρια λευκοί χωρίς πτυχίο που δεν ψήφισαν το 2016. Τεράστιο νούμερο. Και η ελπίδα τους είναι ότι φέτος με τον μεγαλύτερο φανατισμό και την ταχυδρομική ψήφο ένα μεγάλο κομμάτι από αυτούς θα πάνε να ψηφίσουν κάτι που θα ευνοήσει πάρα πολύ τον Τραμπ.

trump-biden-0252_0.jpg

Με βάση τα φετινά γενικά δημογραφικά στοιχεία των ΗΠΑ (λιγότεροι λευκοί χωρίς πτυχίο περισσότεροι λατίνοι η νέα γενιά 18-24 κλπ) και τα ποσοστά συμμετοχής και ποσοστών του 2016 στις επιμέρους δημογραφικές ομάδες η Κλίντον κέρδιζε (και άρα φέτος ο Μπάιντεν) άνετα (εικόνα 1).

Άραγε πόσοι παραπάνω λευκοί χωρίς πτυχίο θα κατέβουν να ψηφίσουν φέτος;

Με διαφορά μόνο +25% ο Τραμπ πρακτικά δεν κερδίζει όσους και να φέρει. Μόνο εάν αυξήσει την διαφορά στο 30%+ και αυξήσει την συμμετοχή των λευκών χωρίς πτυχίο κατά τουλάχιστον 8-9% μπορεί οριακά να κερδίσει (εικόνα 2).

Αυτό βέβαια σημαίνει 9 εκατομμύρια περισσότεροι ψήφοι για τον Τραμπ από ότι το 2016. Και όλα αυτά με την προϋπόθεση ότι η συμμετοχή των μειονοτήτων (Μαύροι Λατίνοι κλπ) θα αυξηθεί ελάχιστα και φυσικά η συνολική συμμετοχή των λευκών θα παραμείνει στο υψηλό 74% όλων των ψηφοφόρων.

Πρακτικά δηλαδή το μόνο λογικό σενάριο είναι εάν έχουμε 15 εκατ. περισσότερους ψηφοφόρους στις φετινές εκλογές τα 13 εκατομμύρια να είναι λευκοί χωρίς πτυχίο και να τους κερδίσει ο Τραμπ με 30%+.

Γίνεται; Μόνο θεωρητικά.

pinkas_3_0.jpg

Όσοι κάνουν αντίστοιχες προσομοιώσεις στην Αμερική δεν δίνουν καμία πιθανότητα να συμβεί αυτό. Πιθανότητες δίνουν μόνο εάν δούμε ακραία σενάρια με συμμετοχή πάνω από 160-170 εκατομμύρια όπου τότε θα υπάρξει σοβαρή αβεβαιότητα για τον νικητή.

Και πως θα το ξέρουμε; Με βάση τις δημοσκοπήσεις και με βάση τα καθημερινά στοιχεία του early voting (είτε ταχυδρομικά είτε in person) λίγες ημέρες πριν τις εκλογές θα μπορεί να υπολογιστεί πόση θα είναι τελικά η αύξηση της συμμετοχής. Και φυσικά θα επανεκτιμήσουμε την κατάσταση.

Προσοχή: Γράφεται από πολλούς η θεωρία του «shy voter” δηλ. ότι υπάρχουν ψηφοφόροι του Τραμπ που δεν απαντούν στις δημοσκοπήσεις και άρα δεν καταγράφονται υπέρ του Τραμπ.

Αύριο θα το σχολιάσουμε και αυτό...

Και μία καθαρά επικοινωνιακή άποψη:

Η προσπάθεια του Τραμπ να γυρίσει το διακύβευμα των εκλογών από δημοψήφισμα προς το πρόσωπό του – όπως θέλουν οι Δημοκρατικοί - σε διασφάλιση της πορείας της Χώρας σύμφωνα με τις πάγιες αντιλήψεις των λευκών κατοίκων της δεν φαίνεται να αποδίδει όσο περίμενε.

donald-trump-and-joe-biden_0.jpg

Οι Ρεπουμπλικάνοι κερδίζουν την ψήφο των λευκών με διαφορά από το 1972 που υπάρχουν exit polls έως σήμερα. Αν εξαιρέσουμε την εποχή του Ρήγκαν και των Reagan Democrats, οι Δημοκρατικοί κερδίζουν σε κάθε εκλογή το 39%-43% των λευκών ψηφοφόρων. Μόνο στην περίπτωση της Κλίντον είδαμε το ποσοστό να πέφτει στο 37% κάτι που έδωσε την ανέλπιστη νίκη στον Τραμπ.

Φέτος σε όλα τα τελευταία γκάλοπ ο Μπάιντεν ξεπερνά αυτό το 43% και σε κάποια φτάνει έως το 47%. Άρα την συγκεκριμένη μάχη της επικοινωνίας που ουσιαστικά θα κρίνει και τις εκλογές την κερδίζουν 100% οι Δημοκρατικοί.

Ένα δεύτερο σημείο είναι ότι ο Τραμπ – όπως λέγεται κατά κόρον στην Αμερική – δεν «ακούει» κανέναν επικοινωνιακά. Η αλήθεια είναι ότι θα αρκούσε ένα από τα δεκάδες λάθη στην επικοινωνία που έχει κάνει έως τώρα για να συζητούσαμε όλοι ότι αυτό ήταν που έκρινε τις εκλογές. Και έχει κάνει τόσα πολλά… Ο Δουκάκης έχασε για μία λάθος απάντηση…

Τις τελευταίες όμως 2-3 ημέρες φαίνεται ότι έχει αλλάξει τακτική και διαφαίνεται μία στρατηγική προσέγγισης συγκεκριμένων κοινών (γυναίκες, 65+ κλπ) με άλλη γλώσσα – πιο πολιτική – από αυτή που μας είχε συνηθίσει. Μία επικοινωνία κανονική. Όπως θα έπρεπε να είχε κάνει 4 χρόνια τώρα. Νομίζω όμως ότι είναι αργά…

pinakas_4_0.jpg

Τελικό συμπέρασμα;

Όταν σε όλα τα ποιοτικά στοιχεία ο Τραμπ είναι πολύ πίσω, όταν στον μέσο όρο των δημοσκοπήσεων μεταξύ τους είναι 10% πίσω, όταν χάνει τις 4 Πολιτείες του MidWest με 6%+ όταν παλεύει να κερδίσει Πολιτείες όπως η Τζώρτζια και η Β. Καρολίνα προπύργια των Ρεπουμπλικάνων και όταν προηγείται μόλις με 1-3% στο Τέξας και 6% στο Κάνσας (+20% το 2016) είναι απίθανο να γυρίσει αυτές τις εκλογές.

Το Ιππικό – για όσους βλέπουν ταινίες Western – ήρθε για αυτόν το 2016 κυριολεκτικά την τελευταία στιγμή αλλά φέτος μόλις 2 εβδομάδες πριν τις εκλογές δεν φαίνεται πουθενά στον ορίζοντα.

Άρα Μπάιντεν, σχεδόν σίγουρα.

Αν αλλάξει κάτι θα το μάθετε πρώτοι εδώ!

Υ.Γ. Ευχαριστώ τον έναν και μοναδικό στην Ελλάδα Πάνο Στ. (πολλοί ξέρετε ποιον εννοώ) που μου έμαθε να διαβάζω δημοσκοπήσεις…

*****

(*) Επικοινωνιολόγος- Εκλογικός αναλυτής- Πηγή: fb